Geen enkele kachel of open haard kan goed functioneren
zonder goede schoorsteen. De kenmerken van een goede schoorsteen zijn:
- ze moet van het goede type zijn en geschikt voor de toepassing
- ze moet de correcte diameter hebben, dezelfde als de kachel
- ze moet binnenshuis naar het dak gaan, niet buitenshuis
- ze moet op een correcte manier geplaatst zijn
- ze moet geisoleerd zijn zodat ze snel op bedrijfstemperatuur komt
Kenmerken waarvan men kan afleiden dat aan de bovenstaande punten voldaan werd:
- Men kan makkelijk een vuur aansteken
- Er komt geen rook binnen tijdens het aanmaken van het vuur
- Er komt geen rook binnen wanneer men de kachel opendoet om hem bij te vullen
- Er komt geen koude lucht uit de kachel wanneer deze niet in werking is
- Het vuur zal met maximale luchttoevoer fel en snel branden
Hoe heviger een vuur brand, hoe harder de schoorsteen trekt. Dit is een goede
zaak aangezien deze trekkracht er voor zorgt dat er geen rook in de kamer kan
komen. Een schoorsteen moet door een verwarmde ruimte lopen en geisoleerd worden.
Als de schoorsteen snel op bedrijfstemperatuur komt zal er voldoende trekkracht
zijn en kan de kachel behoorlijk functioneren.
Het is dus de schoorsteen die er voor zal zorgen of u een goede verbranding krijgt.
Indien de schoorsteen niet voldoet kan men onmogelijk op een economische en ecologische
manier de woning verwarmen. Schoorstenen die buiten de woning lopen zijn niet
geschikt. Indien het buiten koud is en in de woning is het warm dan zal de lucht
in de schoorsteen kouder zijn dan in de woning. Koude lucht daalt en warme lucht
stijgt. Bijgevolg zal de koude lucht uit de schoorsteen langs de kachel in de
kamer komen met allerlei nare geuren als gevolg.
Ook het aanmaken van een vuur met dergelijke schoorsteen zal zeer moeilijk zijn
en gepaard gaan met veel rookontwikkeling. De enige manier om dit op te lossen
is om de schoorsteen in de woning te laten lopen. Hierdoor is de schoorsteen even
warm als de woning, maar doordat ze hoger is dan de woning zal er steeds een gunstige
luchtstroom naar boven toe zijn. Probeer ook om de schoorsteen niet tegen een
buitenmuur naar boven te laten gaan. Een schoorsteen die in het midden van de
woning door het dak gaat zal een uitstekende werking hebben.
Een goede schoorsteen is een investering in uw woning die in de eerste plaats
er voor zal zorgen dat u uw woning makkelijk zal kunnen verwarmen en in de tweede
plaats er voor zal zorgen dat u dit veilig kan doen. Het loont dus de moeite om
dit zo goed mogelijk te doen, of laten doen. Men kan zich makkelijk vergissen
en de verkeerde schoorsteen kiezen. Een expert zal u steeds kunnen bijstaan met
advies.
Bij het aansteken van een vuur kan men best de eerste 30 tot 45 minuten een zo
heet mogelijk vuur gaande houden. Dit zal er voor zorgen dat zowel de kachel als
de schoorsteen snel op bedrijfstemperatuur komen. Eventuele vochtafzetting (bv
condensatievocht) zal op deze manier snel uit de schoorsteen verdwijnen. Indien
u een lange schoorsteen nodig heeft dan kan u best een buis gebruiken uit dubbelwandig
materiaal. Hierdoor zal de buis beter geisoleerd zijn en zal ze sneller op temperatuur
komen.
Schoorstenen moeten kunnen weerstaan aan agressieve verbrandingsgassen, grote
temperatuurverschillen en extreme hitte. Elke keer dat de schoorsteen opwarmd
zet het materiaal uit en als ze afkoeld krimpt ze weer. Ook roetafzetting kan
een probleem geven in een schoorsteen. Het is echter wel zo dat hoe beter de kachel
is, hoe minder roetafzetting er is en dus ook hoe minder onderhoud en minder kans
op schoorsteenbrand. Een betere kachel heeft een betere verbranding waardoor er
weinig roet in de verbrandingsgassen zit.
Alle kachels die door middel van naverbranding de vrijgekomen gassen omzetten
in hitte (zogenaamde hoog rendements kachels) geven vrijwel geen roetafzetting.
Dit onder voorbehoud dat de schoorsteen perfect is afgestemd op gebruik met dergelijke
kachel. Het is aan te bevelen om jaarlijks de schoorsteen te laten reinigen door
een erkend bedrijf. De meeste brandverzekeringen zijn trouwens alleen maar geldig
indien u dergelijk bewijs van reiniging kan voorleggen.
Men kan zelf proberen de schoorsteen te reinigen, maar
dit is niet aan te bevelen. Onontbeerlijk om de schoorsteen te reinigen is een
goede stofzuiger. LET OP! Gebruik hiervoor niet uw gewone stofzuiger. U heeft
een speciale stofzuiger nodig die geschikt is om dit werk te doen. Deze stofzuigers
kosten vrij veel en niet elke doe het zelver zal een dergelijk toestel willen
of kunnen kopen.
Het is beter om de schoorsteen te laten reinigen door een professionele schoorsteenveger.
U krijgt na afloop trouwens een attest dat u moet kunnen voorleggen aan de brandverzekering
in geval van een schoorsteenbrand. Als u zelf uw schoorsteen reinigt heeft u zo
geen attest.
Let op! Het beroep van schoorsteenveger is geregistreerd en niet iedereen mag
zich zomaar deze titel geven. Indien Bob naast de deur uw schoorsteen komt reinigen
omdat hij toevallig een borstel heeft dan wil dit niet zeggen dat de reiniging
gebeurd is zoals het moet. De meeste brandverzekeringen vragen u om een attest
voor te leggen van een erkend schoorsteenveger. Indien u zelf nog uw schoorsteen
moet bouwen, zorg er dan voor dat u onderaan een deurtje voorziet waarlangs men
het vrijgekomen roet kan verwijderen uit de schoorsteen.
Elke schoorsteen moet bovenaan eigenlijk voorzien zijn
van een regenkap. Deze moet goed vastgemaakt worden zodat ze er door de wind niet
kan afgeblazen worden. Deze kap beschermd de schoorsteen niet alleen tegen de
regen, maar ook vogels kunnen hierdoor niet meer in de schoorsteen terechtkomen.
Het gebeurd wel eens dat bepaalde vogelsoorten een nest maken in of op een schoorsteen.
Ook kan het gebeuren dat men vogels in de woonkamer aantreft die per ongeluk in
de schoorsteen zijn terechtgekomen. Een regenkap maakt hier komaf mee.
Er is een grote keuze uit verschillende standaardmaten en modellen. Meestal vind
u wel een exemplaar dat geschikt is voor uw schoorsteen. Indien nodig kan u steeds
een regenkap laten maken die op uw schoorsteen past. De meeste regenkappen zijn
vervaardigd uit inox of roestvrij staal. Deze hebben een zeer lange levensduur.
Een regenkap beschermd het dak en omliggende gebouwen ook tegen gloeiend hete
asdeeltjes die uit de schoorsteen kunnen ontsnappen en ze zal er voor zorgen dat
deze asdeeltjes niet te ver weg kunnen vliegen.
Uiteraard zal een regenkap in eerste instantie dat doen wat haar naam doet vermoeden,
namelijk de schoorsteen beschermen tegen de regen. Water kan veel schade aan de
schoorsteen toebrengen. Indien uw schoorsteen bestaat uit steen dan zal deze na
verloop van tijd verzadigd geraken van het opgenomen water. Hierdoor zal vervolgens
het voegcement loslaten waardoor de schoorsteen zeer onstabiel wordt met alle
rampzalige gevolgen vandien. Bij een sterke wind kan het verzwakte deel van de
schoorsteen afbreken en veel schade aanrichten aan het dak, of nog erger, lichamelijk
letsel aan toevallige voorbijgangers.
Hou bij het kopen van een regenkap rekening met het feit dat regen zelden recht
omlaag valt. De regenkap moet dus groter zijn dan de schoorsteen om er voor te
zorgen dat wanneer de regen schuin valt er toch geen water in de schoorsteen kan
komen.