Houtkachels worden weer populair

De houtkachel is de laatste jaren aan een opmars bezig. De belangrijkste reden hiervoor is uiteraard het steeds duurder worden van elektriciteit, aardgas, en stookolie. Er bestaan nogal wat vooroordelen tegen het verwarmen met hout. Hout zal, net zoals elke andere soort van brandstof die dient voor de verwarming van uw woning, belastend zijn voor het milieu. Door u goed te informeren en een paar simpele regels na te leven kan deze belasting tot een minimum herleid worden en zal de impact op het milieu minder zijn dan algemeen wordt aangenomen.

De beste energiebronnen zijn deze die “vernieuwbaar” zijn. Zonne-energie, windkracht en waterkracht staan bovenaan de lijst omdat hun invloed op het milieu minimaal is wat betreft de uitstoot van schadelijke gassen. Hout is het beste alternatief omdat dit ook een vernieuwbare energiebron is. Wereldwijd worden er steeds nieuwe bossen aangeplant om de oude te vervangen. Op die manier blijft er steeds een voorraad van hout. Fossiele brandstoffen zoals gas, stookolie en kolen worden wereldwijd verbruikt en geraken langzaam maar zeker op.

Een houtkachel in werking is een plezier om naar te kijken. De vlammen dansen en veranderen van kleur. Een houtkachel wordt door iedereen gewaardeerd. Het zachte gloeien van het hout zorgt voor een gezellige sfeer en iedereen die al eens bij iemand op bezoek is geweest die een houtkachel heeft zal zichzelf er al op betrapt hebben dat hij of zij ongewild in de vlammen aan het staren is, ondertussen wegdromend terwijl u naar uw gevoel helemaal tot rust komt.

Op het gebied van veiligheid heeft de houtkachel een ware revolutie ondergaan. Vroeger kwamen schoorsteenbranden regelmatig voor, maar dit was dan meestal te wijten aan onkunde bij het installeren van houtkachels en/of afvoerbuizen. Tegenwoordig zullen alle HR (Hoog Rendement) kachels zorgen voor een zo volledig mogelijke verbranding van gassen waardoor er weinig of geen uitstoot meer is langs de schoorsteen. Hierdoor zal er vrijwel geen roetafzetting meer zijn en dus ook de kans op een schoorsteenbrand is nagenoeg onbestaande. Ook het plaatsen van een schoorsteen laat men tegenwoordig over aan specialisten omdat men beseft dat veiligheid nu eenmaal zeer belangrijk is.

Een houtkachel geeft warmte af op een manier zoals geen enkel ander verwarmingstoestel dat kan. Hout verbranden met het enige doel om het warm te krijgen bestaat dan ook al duizenden jaren. Bij problemen met de levering van elektriciteit, of indien de elektriciteit uitvalt, laten alle andere systemen om uw woning te verwarmen het afweten, alleen de houtkachel blijft doorgaan. Het is het systeem bij uitstek om volledig onafhankelijk van invloeden van buitenaf er voor te kunnen zorgen dat u en uw gezin het steeds warm hebben.

Niet alle hout is geschikt als brandhout

Sommige houtsoorten zijn minder geschikt om te gebruiken in een houtkachel dan andere. En dit heeft dan alleen te maken met de snelheid waarmee ze branden, niet zoals meestal verkeerd wordt aangenomen met het vervuilend effect dat ze zouden hebben op de schoorsteen. Hout dat onvoldoende gedroogd is zal weinig warmte geven en verantwoordelijk zijn voor roetafzetting in de schoorsteen.

Bij goed gedroogd hout heeft men hier geen problemen mee, ongeacht de houtsoort die men gebruikt. De ideale vochtigheidsgraad van het hout ligt rond 15 tot 20%. Algemene regel hierbij is: hoe beter de verbranding is, hoe meer warmte u krijgt en hoe minder roetafzetting er is. Vermijd het gebruik van hout dat geverfd is of op een andere manier behandeld is. Gebruik alleen natuurlijk brandhout.

Hard hout brand zachter en langer dan zacht hout dat fel en snel brand. Dus in volume zal men een groter volume aan zacht hout gebruiken over een bepaalde tijd, maar met hetzelfde gewicht aan hout zal men bijna dezelfde hoeveelheid warmte kunnen bekomen. Brandhout dat voldoende gedroogd is zal tijdens het verbranden in een HR (Hoog Rendement) kachel geen rook afgeven.

Men kan er van uitgaan dat alle houtsoorten, zolang ze maar gezaagd, gekliefd en voldoende gedroogd zijn, bruikbaar zijn als brandhout. Alle houtsoorten leveren bij verbranding ongeveer dezelfde hoeveelheid energie per kilo hout. Het verschil zit in de dichtheid. Hardhout zoals eik of beuk weegt meer per kubieke meter dan berk of sparrenhout, dus eik of beuk zal per kubieke meter meer energie leveren omdat het gewicht hoger is.

Hout dat moet dienen om te verbranden moet zuiver zijn. Dit wil zeggen dat het niet geverfd mag zijn of behandeld met chemische producten. Hout dat groen van kleur is is behandeld met bewaarmiddelen die onder druk ingebracht worden in het hout. Het is niet schadelijk voor de houtkachel of schoorsteen, maar wel voor het milieu. U moet ook opletten met de verbranding van paletten. Deze zijn soms behandeld met schimmelwerende producten dewelke bij de verbranding een giftige rook afgeven.

Brandhout zagen, klieven, en drogen

Brandhout moet op de correcte lengte gezaagd worden. Indien uw kachel houtblokken tot 40cm aankan is het een goed idee om de blokken 5cm korter te maken. Houtblokken dienen altijd gekliefd te worden indien hun diameter meer dan 10cm bedraagt. Blokken met een diameter tot 20cm klieft men in 4 stukken en met een diameter tot 30cm in 6 stukken. Klieven helpt om het hout veel sneller te laten drogen omdat de schors voor een groot deel de verdamping van vocht tegengaat.

De beste manier om hout te laten drogen is door het op te stapelen in enkele rijen die zoveel mogelijk blootgesteld zijn aan de zon en waar er voldoende wind door kan. Dit zal het drogen veel sneller laten verlopen dan wanneer het hout kort tegen mekaar gestapeld wordt op een plaats waar weinig of geen zon komt. Zorg er voor dat het hout ten alle tijden afgeschermd is van regen.

Ook belangrijk is dat brandhout niet rechtstreeks op de grond mag gelegd worden. De wind kan hier niet onder en er zal zich schimmel vormen op de onderste rij houtblokken. Men kan door het hout te stapelen op paletten of panlatten er voor zorgen dat er steeds wind onder het hout kan circuleren. Indien u deze richtlijnen toepast kan vers brandhout dat in de lente te drogen werd gelegd binnen 5 a 6 maanden klaar voor gebruik zijn. Eik en beuk moeten langer drogen omdat door de harde structuur van het hout het vocht niet snel genoeg kan verdampen.

Nadat het hout gedurende de hele lente en zomer heeft kunnen drogen is het aangewezen om het hout te beschermen tegen de herfst en winter. Deze kunnen er voor zorgen dat, door een hogere luchtvochtigheid, het hout meer vocht gaat opnemen en de kans op schimmelgroei toeneemt. Men heeft een ruimte nodig, zoals een houtschuurtje, kort bij de woning om het hout op te slaan. Liefst niet aan het einde van de tuin zodat u 30 meter moet lopen door de regen om hout te gaan halen.

Het ideale is om een plaats te hebben kort bij de woning waar men het hout in kan leggen. Deze ruimte moet groot genoeg zijn om tenminste een houtvoorraad voor de ganse winter in te bewaren. Bij sommige woningen loopt het dak aan de zijkant van het huis verder door zodat men hieronder een grote hoeveelheid hout kan bewaren. Men moet er wel voor zorgen dat het hout niet nat kan regenen.

Breng niet teveel hout ineens naar binnen. Een voorraadje voor maximum 2 dagen is voldoende. Hiermee kan u beter in de gaten houden of er insecten aanwezig zijn op het hout. U zal merken dat indien het hout voldoende gedroogd is er vrijwel geen insecten op of in het hout zitten. Hout dat binnenshuis ligt zal sneller tot ontbranding komen dan hout dat uit de vrieskou komt. Het verbranden van schors draagt weinig bij aan de verwarming van de woning maar mag altijd verbrand worden zonder nadelige gevolgen voor kachel of schoorsteen.

Handige tips voor het gebruik van de houtkachel

Een goede kachel die op een correcte manier is aangesloten aan een goed werkende schoorsteen zal steeds optimaal functioneren. Rook zal nooit in de kamer komen en koude lucht zal ook nooit langs de schoorsteen naar beneden komen indien de kachel niet in werking is. Een perfect werkend systeem is een plezier om te gebruiken.

Hieronder zal u een lijst vinden met tips om optimaal te genieten van uw houtkachel. Deze lijst is tot stand gekomen dankzij 20 jaar van onderzoek op het gebied van houtkachels en schoorstenen. Er worden enorme kapitalen geinvesteerd door bedrijven om de technologie nog steeds te verfijnen.

  • De schoorsteen loopt in de woning en niet erbuiten zodat de gassen op temperatuur blijven tot wanneer ze de schoorsteen verlaten.
  • De schoorsteen komt boven het dak uit. Indien het huis naast u een hoger dak heeft dan moet uw schoorsteen nog hoger komen.
  • Wind kan zonder problemen over de schoorsteen blazen. Er zijn geen obstakels die de natuurlijke stroming van de wind belemmeren. De schoorsteen moet voorzien zijn van een afdak tegen de regen.
  • De schoorsteen heeft dezelfde diameter als de aansluiting op de kachel.
  • De aansluiting op de schoorsteen mag maximum 1 bocht van 90 graden maken. Meer bochten remmen de natuurlijke stroming af.
  • De kachel en schoorsteen mogen geen valse lucht aanzuigen.
  • Het systeem is geinstalleerd in een woning met een gebalanceerd ventilatie systeem. Alle lucht die door de kachel verbruikt wordt moet opnieuw aangevoerd worden door ventilatie.
  • Maak geen gebruik van ventilators in de schoorsteen om de gassen af te voeren. Dit heeft drukverlaging in de woning tot gevolg.
  • Weet wat u doet en geef de kachel en schoorsteen regelmatig een onderhoudsbeurt.